Kỷ niệm ngày Quốc tế Nhân Quyền 2015 – Nhân quyền Việt Nam? 

Đăng ngày

GNsP (07.12.2015) – Nhân dịp kỷ niệm ngày Quốc tế Nhân Quyền 10/12/2015, kỷ niệm 67 năm, Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền là tuyên ngôn về các quyền cơ bản của con người được Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc thông qua ngày 10 tháng 12 năm 1948 tại Palais de Chaillot ở Paris, Pháp. Bao gồm 30 điều đã được xây dựng trong các Thỏa ước quốc tế, thỏa ước nhân quyền khu vực, hiến pháp và luật pháp quốc gia. Bộ Luật Nhân quyền Quốc tế bao gồm Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền, Công ước Quốc tế về các Quyền Kinh tế, Xã hội và Văn hóa, và Công ước Quốc tế về các Quyền Dân sự và Chính trị cùng hai Nghị định thư không bắt buộc I và II. Bản Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền là một khuôn mẫu chung cần đạt tới của mọi quốc gia và mọi dân tộc. Tinh thần của bản Tuyên ngôn là dùng truyền đạt và giáo dục để nỗ lực thúc đẩy các quốc gia thành viên Liên Hiệp Quốc tôn trọng các quyền con người cơ bản được đưa ra trong Tuyên ngôn.

Buổi hội thảo Nhân quyền diễn ra tại Nghệ An vào ngày 06.12.2015

Buổi hội thảo Nhân quyền diễn ra tại Nghệ An vào ngày 06.12.2015.

Bản Tuyên ngôn Nhân quyền của Liên Hợp Quốc buộc đòi tất cả các quốc gia và mọi dân tộc phải tuân theo, nhưng ở Việt Nam, nhà cầm quyền Hà Nội thường diễn giải nhân quyền theo cách riêng của nhà độc tài, vì thế tình trạng nhân quyền tại Việt Nam thường bị chà đạp một cách thô bạo. Cụ thể, các nhà đấu tranh cho quyền con người, các nhà hoạt động xã hội lên tiếng bảo vệ quyền con người thường bị bắt bớ và bỏ tù trong suốt quá trình lịch sử khi người cộng sản cướp chính quyền và cai trị đến nay.

Trong Tuần lễ “Nhân quyền cho Việt Nam” được khởi động từ ngày 5-12 đến ngày 10-12. Qua tuyên bố gần đây nhất do nhóm 14 thanh niên Công Giáo và Tin Lành là những tù nhân lương tâm trong vụ án oan sai và bất công năm 2011 khởi xướng tại “Bản Lên Tiếng Yêu Cầu Trả Tự Do Cho Các Tù Nhân Lương Tâm Việt Nam Nhân Ngày Quốc Tế Nhân Quyền 2015” ngày 03/12/2015 kêu gọi Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc, các tổ chức nhân quyền quốc tế, các nước dân chủ trên thế giới, hãy can thiệp và áp lực buộc nhà cầm quyền Việt Nam phải trả tự do vô điều kiện cho tất cả các tù nhân lương tâm, đặc biệt là trường hợp của những tù nhân lương tâm bị kết án nặng nề. Chúng ta thấy rất nhiều tù nhân lương tâm bị những bản án nặng nề. Họ thường là những người hoạt động tôn giáo hay hoạt động xã hội.

Trong bản lên tiếng này có đến 21 tổ chức, hội nhóm xã hội dân sự và đảng phái cùng hơn hai trăm cá nhân đồng ký tên trải rộng trên khắp các tỉnh thành Việt Nam.

Càng cận ngày các hoạt động kỷ niệm lại càng được diễn ra rầm rộ. Ngày 05/12/2015, tại Dòng Chúa Cứu Thế Hà Nội đã diễn ra lễ kỷ niệm ngày Quốc tế nhân quyền do Hội Anh Em Dân Chủ và Trung tâm Nhân quyền Việt Nam đồng tổ chức với đầy đủ các thành phần cá nhân, đại diện tổ chức xã hội dân sự cùng đại diện của các đại sứ quán quốc tế tại Việt Nam. Trong hội thảo này các đoàn thể và cá nhân đã chỉ ra được những vi phạm nhân quyền một cách trầm trọng của Hà Nội như: nạn nhân bị chết trong tù; luật sư bị đánh đập khi tham gia tố tụng đòi quyền lợi cho thân chủ; dân oan ba miền bị cướp đất, chính sách đền bù bất công, rẻ mạt, họ mất đất canh tác; Hà Nội cầm tù những nhà đấu tranh cho nhân quyền, họ bị tước quyền tự do tôn giáo trong nhà tù.

Hội thảo Nhân quyền diễn ra tại nhà thờ Thái Hà-Hà Nội, vào ngày 05.12.2015

Hội thảo Nhân quyền diễn ra tại nhà thờ Thái Hà-Hà Nội, vào ngày 05.12.2015

12341207_1220113024672724_6655769964726176873_n

Buổi Hội thảo có sự tham dự của các đại sứ quán quốc tế tại Việt Nam, các Luật sư, các anh chị em đấu tranh Dân chủ đến từ các Tổ chức, Hội, Nhóm Xã Hội Dân Sự.

Tiếp theo đó là cuộc hội thảo tại Chùa Liên Trì, Sài Gòn ngày 06/12/2015 được đồng tổ chức do các hội nhóm và cá nhân trong vùng Miền Nam. Cuộc hội thảo cũng xoanh quanh các vấn đề vi phạm nhân quyền mà Hà Nội đang lạm dụng như tự do tôn giáo, dân oan bị mất đất canh tác với chính sách đền bù không thỏa đáng, các cơ sở, tài sản của tôn giáo bị xâm phạm, nhà hoạt động xã hội bị côn đồ đánh đập, nhân dân biểu tình không ủng hộ Bắc Kinh đến Việt Nam vì sự xâm lược biển đảo quê hương cũng bị đánh đập và bắt bớ…

Tại Sài Gòn, ngày lễ Kỷ Niệm Nhân Quyền được tổ chức tại Chùa Liên Trì, Quận 2.

Tại Sài Gòn, ngày lễ Kỷ Niệm Nhân Quyền được tổ chức tại Chùa Liên Trì, Quận 2.

12299158_922222227815662_6127865464534953423_n

Thoạt nhìn xem ra người dân được thoải mái hơn để bày tỏ quan điểm về nhân quyền trong dịp kỷ niệm Tuyên ngôn nhân quyền Quốc tế, các hoạt động kỷ niệm náo nhiệt và mạnh mẽ hơn chăng? Nhưng có lẽ là không. Chúng ta thấy, nhà cầm quyền Hà Nội vẫn ra sức ngăn cấm các cá nhân và tổ chức có ảnh hưởng tham gia các cuộc hội thảo này. Luật sư Nguyễn Văn Đài cho biết, “Các thành viên trong ban tổ chức như ông Phạm Văn Trội, Ms Nguyễn Trung Tôn, Ls Nguyễn Văn Đài, nhà thơ Trần Đức Thạch, ông Nguyễn Văn Túc đều bị an ninh canh gác và ngăn chặn từ hôm trước”. Anh Nguyễn Văn Oai, cựu tù nhân lương tâm, bị bắt bớ ngay trên đường về quê sau khi tham dự lễ kỷ niệm.

Ngay sau đó Luật sư, cựu tù nhân lương tâm Nguyễn Văn Đài bị tấn công sau cuộc Thảo luận về Nhân quyền ở huyện Nam Đàn, Nghệ An.

Luật sư Nguyễn Văn Đài, anh Lý Quang Sơn và anh Minh –bạn của anh Sơn- bị công an bắt và hành hung ngay sau khi tham dự ngày lễ kỷ niệm Nhân Quyền tại Nghệ An, vào ngày 06.12.2015.

Luật sư Nguyễn Văn Đài, anh Lý Quang Sơn và anh Minh –bạn của anh Sơn- bị công an bắt và hành hung ngay sau khi tham dự ngày lễ kỷ niệm Nhân Quyền tại Nghệ An, vào ngày 06.12.2015.

12347991_949304828495339_1774217511881210276_n

Buổi hội thảo Nhân quyền diễn ra tại Nghệ An vào ngày 06.12.2015

Buổi hội thảo Nhân quyền diễn ra tại Nghệ An vào ngày 06.12.2015

Ông JB Nguyễn Hữu Vinh, một Blogger, nhà báo tự do nhận định trên BBC cho rằng nhân quyền tai Việt Nam có ‘khoảng cách rất xa’ so với những gì mà Hà Nội đã ký kết với Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hợp Quốc. Ông Vinh trả lời với BBC “và việc vi phạm những quyền cơ bản đó vẫn trở thành có hệ thống, cho đến nay chúng tôi chưa thấy có được nhiều mấy tiến bộ. Những văn bản của nhà nước Việt Nam, bây giờ kể cả có thêm vào nhiều, hoặc là chữa thêm nhiều, thì nó cũng có những vấn đề thuộc về văn bản. Còn từ văn bản đến với thực tế nó là khoảng cách rất xa và nhiều khi nó đi ngược lại”. Ông Vinh khẳng định “Nhân quyền ở Việt Nam… từ xưa đến nay vẫn là một vấn đề nan giải, người dân vẫn chưa hiểu được quyền con người của mình. Những hành động vi phạm nhân quyền vẫn diễn ra thường xuyên”.

Cũng trong ngày 05/12/2015, trên trang Pháp luật TP Hồ Chí Minh, ông Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng phát biểu tại Diễn đàn Đối tác phát triển Việt Nam 2015 (VDPF) với chủ đề “Hướng tới cạnh tranh, tăng trưởng toàn diện và bền vững” khẳng định “Quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân”. Vậy không hiểu quyền lực của nhân dân mà ông Dũng nói đến là quyền lực gì khi Hà Nội vẫn đàn áp những nhà đấu tranh cho nhân quyền?.

Các tổ chức nhân quyền như Tổ chức Ân xá Quốc tế xem ngày này hàng năm như một cơ hội để xem xét tình hình nhân quyền trên toàn thế giới và đúc kết tình hình hiện tại.

Hôm 20/11, tổ chức Theo dõi nhân quyền Human Rights Watch cũng công bố phúc trình nêu rõ ở Việt Nam năm 2015 “số người bị bắt vì An ninh Quốc gia lan rộng, bất chấp những cam kết theo TPP”.

Trong Điều khoản cuối cùng của bản Tuyên ngôn có viết “Không được phép diễn giải bất kỳ điều khoản nào trong Bản tuyên ngôn này theo hướng ngầm ý cho phép bất kỳ quốc gia, nhóm người hay cá nhân nào được quyền tham gia vào bất kỳ hoạt động nào hay thực hiện bất kỳ hành vi nào nhằm phá hoại bất kỳ quyền và tự do nào nêu trong Bản tuyên ngôn này”. Việc Hà Nội có cách nhìn và hành động về nhân quyền đã trả lời cho Quốc tế biết về nhân quyền tại Việt Nam được họ tôn trọng và đảm bảo như thế nào?

Ngăn cản, đánh đập, bắt bớ và bỏ tù những nhà đấu tranh cho nhân quyền, phá hoại các quyền cơ bản của người dân dựa trên sức mạnh của luật pháp độc tài toàn trị, như vậy họ có tôn trọng các nguyên tắc của luật pháp quốc tế đã thiết định mà Hà Nội ký kết?

Những gì xảy ra trong xã hội Việt Nam, nhất là những ngày gần đây thì có lẽ phải khẳng định bức tranh nhân quyền tại Việt Nam vẫn là một màu xám?

Paulus Lê Sơn

Ảnh: Facebook